Natuur op de goede (voormalige) weg in het Wijnjeterper Schar!

Inheemse plantensoorten cruciaal voor toename biodiversiteit in bermen
9 januari 2019

In een eerder nieuwsbericht maakten we al melding van de positieve effecten van de sanering van de Nije Heawei vanwege de vondst van de bedreigde plantensoort blonde zegge nabij de voormalige weg. Er vinden nu echter ook verrassende ontwikkelingen plaats óp de voormalige weg.

IJzerfilmpjes en bewegend water

Eind 2016 is de Nije Heawei gesaneerd vanuit de werkzaamheden van provincie Fryslân aan de N381. Al snel hierna werd duidelijk dat de grondwaterinvloed in het gebied toenam door plasjes, ijzerfilmpjes en roestverschijnselen op de weg. Dit was water dat niet meer door de bermsloten werd afgevoerd. Ook ’s winters was tijdens vorstperioden te zien dat plassen als gevolg van het ‘bewegende’ water niet bevroren. Op onderstaande foto, genomen tijdens de vorstperiode van eind februari 2018, is goed te zien dat het opkomende grondwater door de ijslaag heen duwt, waardoor bruine opbollingen ontstaan. Kwel in optima forma.

Bruine opbollingen tijdens een vorstperiode op de voormalige Nije Heawei als gevolg van kweldruk. 28 februari 2018.

Veel kritische en zeldzamere plantensoorten zijn afhankelijk van kwelwater. Vandaar dat er tijdens de monitoring van peilbuizen regelmatig over de gesaneerde weg is gelopen om te kijken of zich goede kandidaten hadden gevestigd. Tot enkele weken geleden zonder noemenswaardig resultaat, tot nota bene één van de laatste dagen van het jaar

Moeraskartelblad

Op 28 december werden midden op de voormalige Nije Heawei, op de plek van bovenstaande foto, circa 15 rozetten van moeraskartelblad aangetroffen. Deze soort van soortenrijke en vrij zure schraallanden staat als Kwetsbaar op de Rode lijst en komt tot nu toe zeldzaam in het Wijnjeterper Schar voor. Een kenmerk van de standplaats van deze soort is dat basenrijk grondwater en zuur regenwater elkaar in de wortelzone ontmoeten, een gemengd watertype dus. Moeraskartelblad profiteert op de voormalige weg dus van zowel de kweldruk als van stagnerend regenwater.

Dat zo’n kritische en van kwel afhankelijke soort zich óp de gesaneerde weg vestigt en gelijk met 15 exemplaren is zeer verrassend en wederom een bewijs voor het succes van deze maatregel.

Eén van de circa 15 rozetten van Moeraskartelblad op dezelfde locatie als de vorige foto. 28 december 2018.